هنده ك ره گه زئن سه ره كي د رئوره سمئن جادوگەری يئن هيتيياندا
##semicolon##
https://doi.org/10.21271/zjhs.30.1.6##semicolon##
Anatolia state, Houthi, magical ceremony, the main materials, warlike souls.پوختە
ڤەکۆلین د رێورەسمێن جادوگەرییا هيتييان دهێتە هژمارتن ئێکە ژ ئەوان ڤەکۆلینێن گرنگ کو رۆناهیێ د ئێخیتە سەر گەلەک لایەنێن پۆخت بۆ ژیانا نیشتەجێیين کەڤن ل ئەنادولێ، جادوگەریێ ڕۆلەکێ سەرەکی هەبوویە د ژیانا هيتيياندا، ئەڤ چەندە ددەقێن گرێدای ب جادوگەریێ دیار دکەن کو هيتييان دگەلەک بواراندا ێین پەیوەندی ب ژیانا مروڤاندا بکارئینایە، ژ ئەوان لایەنان دەرخستنا خرابیێ و رزگاربوون ژ گیانێن شەڕخواز و ئەجنەیێن کۆ دبنە ئەگەرێ ئێش و نەخۆشییان بۆ مرۆڤان، زێدەباری هندێ بکارئینانا جادەگەريێ بو پاراستنا مالان ژ گیانێن شەرخواز، سەرەرای بکارئینانا ئەوێ د گەلەک لایەنێن دیتردا کۆ پەیوەندی ب ژیانا رۆژانەیا مروڤان هەبوو.
هەروەسان ئەڤ ڤەکولینە ڕوناکیێ دئێخیتە سەر گرنگترین کەرەستێن بنەرەت ئەوێن د رێورەسمێن جادوگەریێن هيتييان ل وەلاتێ ئەنادولێ هاتینە بکارئینان، هەروەسا ریکێن بکارئیننا ئەوێ بۆ دەرێخستنا گییانێن شەڕ خواز ژ جەستەیێ کەسێن نەخۆش. و نەهێلانا جادوگەریێ و مەترسیێن شەیتانان ئەوێن زیان و نەخۆشی دگەهاندە مروڤان، ئەڤان ریورەسما چەندین جور هەبوون هندەکا پەیوەندی کێمکرنا ئاریشێن خێزانی و هاوسەرگیری و لاوازیا سێکسیڤە هەبوو، هەردیسان هندەک ژ ئەوان پەیوەندی ب نەخوشێن پەتایێن ڤەگر دناڤ کومەلگەهیدا هەبوون، وەک تاعون، هندەکین دی پەیوەندی ب شکەستنێن سەربازی یان پەیوەندی ب ژناڤبرنا خرابیێ و زاروک بوونێڤە هەبوون.
سەرچاوەکان
- القرآن الكريم
- المصادر العربية والمترجمة الى العربية:
- أبوالسعود، صالح، (2011)، تاريخ و حضارة الحيثيون، مكتبة النافذة، الجيزة.
- أحمد، سامي سعيد، الهاشمي، رضا جواد، (د:ت) ، تاريخ الشرق الادنى القديم ايران و الاناضول، د.م.
- اونورلو، سيما، (2021)، الرمز والمعنى في العمارة الحثية، الحضارة الحثية، ت: صالح رشيد الصالحي، دار الكتب و الوثائق، بغداد.
- جرني، أوليفر روبرت، (2021)، الطقوس السحرية: بعض سمات الدين الحثي،الحضارة الحثية،ت: صالح رشيد الصالحي، دار الكتب و الوثائق، بغداد.
- رشيد، فوزي، (1987)، الشرائع العراقية القديمة، ط3، دار الشؤون الثقافية العامة، بغداد.
- روثن، مارغريت، (1984)، تاريخ بابل، ت:زينة عازار و ميشال ابي فاضل، دار الرشيد للنشر، بيروت،
- سليمان، عامر، (1977)، القانون في العراق القديم، كلية الأداب، بغداد.
- سليمان، عامر،(1992)، العراق في التاريخ القديم موجز تاريخ السياسي، ج1، دار الحكمة، الموصل.
- سليمان، عامر، (۱۹۹۳) ، العراق في التاريخ القديم موجز تاريخ حضاري، ج 2، دار الكتب للطباعة، موصل.
- شمار، جورج بوبيه، (1981)، المسؤولية الجزائية في الآدب الأشورية والبابلية، ت: سليم صويس، دار الرشيد للنشر، بغداد.
- الصالحي، رشيد الصالحي،( 2011)، المملكة الحثية دراسة في التاريخ السياسي لبِلاد الأناضول، دار الكتب و الوثائق، بغداد.
- عبد العزيز، كارم محمود،(2007)، أساطير العالم القديم، مكتبة النافذة، مصر.
- علي، فاضل عبد الواحد، (1985)، العرافة والسحر، حضارة العراق ، ج ۱، دار الحرية للطباعة، بغداد.
- عمر، أحمد مختار، (2008)، معجم اللغة العربية المعاصرة، مج1، ط1، عالم الكتب، القاهرة.
- فيلهلم، جرنوت، (2000)، الحوريون تاريخهم وحضارتهم، ت: فاروق اسماعيل، دار الجدل، دمشق.
- لايك، كويندولين، ( 2003)، معجم عمارة الشرق الأدنى، ترجمة : غسان طه ياسين وكمال نادر ، دار التجديد للطباعة والنشر، بغداد.
- هاوزر، ارنولد، (1981)، الفن والمجتمع عبر التاريخ، ت:فؤاد زكريا، ج1، ط2، دار الوفاء لدينا الطباعة والنشر، بيروت.
الرسائل والاطاريح الجامعية باللغة العربية:
- أبراهيم، هالة كريم، (2017)، الطقوس الدنيوية في بلاد الرافدين دراسة حضارية، أطروحة دكتوراء غير منشورة، كلية الآداب، جامعة بغداد.
- السلماني، جمال ندا صالح، (2010)، الدولة الميتانية دراسة في التاريخ السياسي و الحضاري، رسالة كاجستير غير منشورة، كلية الآداب، جامعة بغداد.
- جريو، هبة خير الله، (2020)، الملك الحثي مورسيلي الثاني، رسالة ماجستير غير منشورة، كلية التربية / ابن رشيد للعلوم الأنسانية، جامعة بغداد.
- الحديدي، خلف زيدان خلف سلطان، (2012)، الديانة الحثية في بلاد الأناضول، رسالة ماجستير غير منشورة، كلية الاداب، جامعة الموصل.
- الركابي، اشواق ابراهين كاطع، (2018)، حاتوشيلي الثالث (1267-1237ق.م) سيرته ومنجزاته، رسالة ماجستير غير منشورة، كلية التربية ، جامعة واسط.
- قاسم، لقمان محمود، (2022)، التعاويذ في بلاد الرافدين في ضوء النصوص المسمارية المنشورة (دراسة تاريخية)، رسالة ماجستير غير منشورة، فاكوليتي العلوم الإنسانية، جامعة زاخو.
البحوث والدوريات العربية:
-احمد، سهيلة مجيد، (2003)، السحر في العراق القديم، مجلة آداب الرافدين، العدد(36)، جامعة الموصل، ص97-114.2-الاسود، حكمت بشير،( 2015)، قداسة الماء و رموزه في حضارة بلاد الرافدين، مجلة بين النهرين، عدد171-172.
-القيسي، محمد فهد، (2019)، النار في أدب العراق القديم دراسة تحليلية، مجلة كلية التربية، العدد الخامس والثلاثون، جامعة واسط، ص 431-462.
-يحيى، اسامة عدنان ،(2011)، الطقوس السحرية ودورها في العلاج دراسة مقارنة في الحضارات القديمة، المجلد الثاني، مجلة كلية التربية ، جامعة المستنصرية، مصر، ص 649-691.
المصادر التركية:
-Alp, Sedat, (2000), Hitit Çağında Anadolu, Ankara .
-Bulkert, W. (2012). Yunan Kültüründe Yakındoğu Etkileri, (çev. Mehmet Fatih Yavuz), İtakhi Yayınları, İstanbul.
-Bulkert, Walter,(2012), Yunan Kültüründe Yakındoğu Etkileri, (çev.Mehmet Fatih Yavuz), İstanbul.
-Darga, A. M. (1985). Hitit Mimarlığı / 1 Yapı Sanatı Arkeolojik ve Filolojik Veriler, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Basımevi, İstanbul.
-Eliade, M. (2006). Şamanizm, (çev: İsmet Birkan), İmge Kitapevi, İstanbul.
-Eliade, M., (2003), Dinler Tarihine Giriş, (çev: Lale Arslan), Kabalcı Yayınevi, İstanbul.
-Gökberk, M., ( 1996), Felsefe Tarihi, Remzi Kitapevi, İstanbul.
-Grimal P. (2012). Mitoloji Sözlüğü Yunan ve Roma, (çev: Sevgi Tamgüç), Kabalcı Yayınevi, İstanbul.
-Gulen, Nurdogan,(2005), Anadolu'nun bin tabrili krali Suppiluliuma, Istanbul.
-Karauğuz, G., (2001). Hitit Mitolojisi, Çizgi Kitapevi, Konya.
-Klinger J. (2002) "Arınma Ritüelleri ve Kötülükleri Defetme Büyüleri", Hititler ve Hitit Imparatorluğu: 1000 Tanrılı Halk, Bonn, 456-459.
-Tez, Z. (2011). Gizli Bilimlerin Serüveni, Büyüden Simyaya, Astrolojiden Fala ‘Kara Sanatlar’, Hayy Yayınları, İstanbul.
-Tosun, Mebrure, Yalvaç, Kadriye,(1989), Sümer, Babil, Assur Kanunları ve Ammi Şaduqa Fermanı, Ankara .
-Ünal, A, (2003), “Hititlerde ve Çağdaşı Anadolu Kavimlerinde Büyücülük”, Elemterefiş-Anadolu’da Büyü ve İnanışlar, İstanbul.
-Ünal, A. (2003). Hitit Devrinde Anadolu Kitap 2, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, İstanbul.
الرسائل والاطاريح الجامعية باللغة التركية:
-Atila, Ayșegül,(2018), Eski Mezopotamya Ve Anadolu’da Büyü Ve Kehanet, T.C, Aksaray Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dali, Aksaray.
-Çepel, Hazırlayan. Sebahat, (2011), Hitit Büyü Ritüelleri, T.C., Gazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskiçağ Tarihi Bilim Dali, Ankara.
- Kıymaz, Nimet, (1990), Kbo Xvii-xxxiii Ve Ibot Iv'de geçen Hititler Devri Anadolu'sunun Florası, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara.
-Reyhan, E. (2002). Hitit Kaynaklarında Kizzuyatnalı Kadın Maştigga’ya ait Ritüel Metinler, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Ankara.
-Sevinç, F. (2007). Hititlerde Ölülere ve Yeraltı Tanrılarına Sunulan Kurbanlar, Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Ankara.
البحوث والدوريات باللغة التركية:
-Cohen, Y. (2002). Hitit Toplumunda Tabular ve Yasaklar, Hitit Metinleri, Sayı 24, Üniversite Yayınevi Kış, Heildelberg.
-Dinçol, A. M. (1985). “Ashella Ritüeli (CTH 394) ve Hititlerde Salgın Hastalıklara Karşı Yapılan Majik İşlemlere Toplu Bir Bakış, Belleten, Cilt: XLIX, Sayı: 193, Türk Tarih Kurumu Basımevi, Ankara, 23-35.
-Göğebakan, Y. (2011). “Anadolu’da Ana Tanrıça Kültü Olarak: Kadın”, İnönü Üniversitesi Sanat ve Tasarım Dergisi, Özel Sayı, C.1, Malatya, 501-514
- Hutter M. (1987). "Magie und Religion im Tunnawiya Ritual KBo XXII-KBOIX 34- KBOXX1 6", XXXIV Uluslararası Asuroloji Kongresi, 79-92
-Murat, L. (2012). “Hititlerde Su Kültü”, Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Dergisi, Cilt: 31 Sayı: 51, 125-158.
-Reyhan, E. (2003). "Hitit Büyü Ritüellerinin Uygulama Şekilleri Üzerine Bir İnceleme", Anadolu Arşivleri, Cilt: 6, Sayı: 2, Ankara, 111-142.
-Sevinç, F. (2008) “Hititlerde Yeraltı Dünyası”, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 9, Sayı: 1, Eskişehir, 237-238.
-Türkan K. (2012). "Türk Dünyası Masallarında Su Kültü", Milli Folklor, Cilt: 24, Sayı: 93, 135-148.
المصادر الالمانية:
-Haas V. (1987-1990). "Magie und Zauberei", Reallexikon der Assyriologie und Vorderasiatischen Archaologie 7 (RlA).
-Haas, V. (2006-2008). “Ritual. B. Bei den Hethitern”, RlA 11.
-Haas, V., Thiel, H. J. (1978). “Die Beschwörungsrituale der Allaitura(h)hi und verwandte Texte”, Hurritologische Studien II, AOAT 31, Kevelaer / Neukirchen- Vluyn.
-Miller, J. (2005). “Von Syrien durch Kizzuwatna Nach Hatti: Die Rituale der Allaiturahhi und Gizija”, Motivation und Mechanismen des Kulturkontaktes in de Späten Bronzezeit, Eothen 13, Herausgegeben von Doris Prechel.
-Straub, R. (2006). Reinigungsrituale aus Kizzuwatna, Ein Beitrag zur Erforschung hethitischer Ritualtradition und Kulturgeschichte, Walter de Gruyter, Berlin- New York.
البحوث والدوريات باللغة الالمانية:
-Groddek, D, Kloekhorst, A, (2006), Hethitische Texte in Transkription KBo 35, Drestner Beitrage zur Hethitologie, Band 19, Wiesbaden.
-Kümmel, V. H. M. (1967). Ersatzrituale für den hethitischen König, Studien Zu den Boğazköy-Texten, Heft:3, Wiesbaden.
-Oettinger, N. (1976). Die Militärischen Eide der Hethiter, Studien zu den Boğazköy-Texten, Heft 22, Otto Harrasowitz, Wiesbaden.
-Otten, H. , Christel, R. (1976). “Textanchlüsse und Dublikate von Boğazköy-Tafeln (41- 50)”, Zeitchrift Für Assyrıologie und Vorderasiatische Archaologie, Band: 66, 57-59.
-Straub, R. (2005). “Elemente Kizzuwatnäischer Ritualkunde in Hethitischen Texten”, Motivation und Mechanismen des Kulturkontaktes in der Späten Bronzezeit, Eothen 13, herausgegeben von Doris Prechel, 227-246.
-Zinko, C. (2001). Bemerkungen Zu Einigen Hethitishen Pflanzen und Pflanzennamen, Akten des IV. Internationalen Kongress für Hethitologie, Würzburg, 4-8 Oktober 1999, Studien Zu den Boğazköy-Texten, Band:45, Wiesbaden.
المصادر الانجليزية:
-Burney, Charles, (2004), Historical Dictionary of the Hittites , Oxford .
-Goetze, A. (1955). “Hittite Rituals, Incantations and Description of Festivals”, Ancient Near Eastern Texts Relating to The Old Testament, Princeton.
-Hicks. J, and others,(1976), The Empire Bulders, USA.
البحوث والدوريات باللغة الانجليزية:
-Cohen, Yoram , (2002),Taboos and Prohibitions in Hittite Society, Texte der Hethiter, Heft 24.
-Hoffner, H.(1987). “Paskuwatti’s Ritual Against Sexual Importance”, Aula Orientalis, No: 5, Volume: 2, 185-346.
-Papadopoulos, John. K, (1993), To Kill a Cemetery: The Athenian Kerameikos and the Early Iron Age in the Aegean, Journal of Mediterranean Archaeology 6/2 , 175-206.
-Szabo, G. (1975). “Hittite Witchraft, Magic and Divination”, CANE, Vol. III, 2007- 2019.
البحوث والدوريات باللغة الكوردية
-بلباس، كاروان صدیق بكر، (2024)، ستایشێ ئایینى شارێ ئهربائیل (ههولێر) له ئهدهبى ئاشورى نوێ له ژێر ڕۆشنایى هۆنراوهیهكى ئاشور بانیپال (668-627 پ.ز)، گوڤارێ زانكۆ بۆ زانسته مرۆڤایهتییهكان، 28(3)، صلاح الدین.
المصادر الاتينية:
-Tremouille, M. C. (2004). “I rituali magici ittiti”, Res Antique (RANT) 1, 157-203.
##submission.downloads##
بڵاو کرایەوە
چۆنییەتی بەکارهێنانی سەرچاوە
ژمارە
بەش
##submission.license##
##submission.copyrightStatement##
##submission.license.cc.by4.footer##

