لێکۆڵینەوەیەک لەبارەی ژیان و هەوڵە زانستییەکانی کوردناسی ئەڵمانی ئۆسکار مان، دەربارەی کورد لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان لەماوەی ساڵانی (1901 - 1903، 1907)

1. بەزمانی کوردی:-

- بەدلیسی، میر شەرەفخان (2006)، شەرەفنامە (مێژووی ماڵە میرانی کوردستان)، و: مامۆستا هەژار، چ3، چاپخانەی دەزگای ئاراس، هەولێر.

- توحفەی موزەفەرییە بەزمانی کوردی موکری (2011)، گرداری: ئۆسکار مان، پێشەکی و ساغکردنەوەو هێنانە سە ڕێنووسی کوردی: هێمن موکریانی، چ3، دەزگای چاپ و بڵاوکردنەوەی ئاراس، هەولێر.

- خەزنەدار، دکتۆر مارف (2001)، مێژووی ئەدەبی کوردی، ب1، دەزگای چاپ و بڵاوکردنەوەی ئاراس، هەولێر.

- فەتاحی قازی، خەلیلی (2009)، کورتە مێژووی بنەماڵەی قازی لەویلایەتی موکردی، و: حەسەنی قازی، دەزگای چاپ و بڵاوکردنەوەی ئاراس، هەولێر.

- نەبەز، جەمال (1974)، پەرتوکێکی خەرمانی کوردناسی لە ئەوروپا، چاپخانەی کۆڕی زانیاری کورد، بەغدا.

- هەژار (1369ش)، هەنبانە بۆرینە (فرهنگ کردی – فارسی)، انتشارات سروش، تهران.

2. بەزمانی عەرەبی:-

- بحري، دکتور لؤی (1967)، سکة حدید بغداد ((دراسة في تطور ودبلوماسیة قضیة سکة حدید برلین – بغداد حتی عام 1914))، شرکة الطبع والنشر الاهلیة، بغداد.

- زکي بک، محمدامین (2005)، خلاصة تاریخ الکرد و کردستان، ت: محمد علي عوني، ج1، ط2، دار الکتب والوثائق، بغداد.

3. بەزمانی فارسی:-

بیرەوەری:-

- قاضی، محمد (1371ش)، خاطرات یک مترجم، انتشارات چشم و چراغ، تهران.

- ------------- (2021)، گنجینە گرانبهای ادبیات کرد، گردآوری: فاروق فرهاد، سوید.

پەڕتوک:-

- افشار سیستانی، ایرج (1366ش)، مقدمە بر شناخت ایلها چادرنشینان وطوایف عشایری ایران، ج1، چاپ هما، تهران.

- اوژن بختیاری، سرهنگ ابوالفتح (1345ش)، تاریخ بختیاری، ج1، انتشارات مجلە وحید، تهران.

- جلالی نائینی، دکتر سید محمدرضا (1375ش)، فرهنگ سنسکریت – فارسی، ج1، انتشارات پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران.

- حکیم زادە، فریدون (1389ش)، ساوجبلاغ مکری (مهاباد) تاریخ تحولات اجتماعی، سیاسی، فرهنگی، اقتصادی مهاباد بە روایت اسناد، انتشارات رهرو، مهاباد.

- صمدی، سیدمحمد (1373ش)، تاریخ مهاباد، انتشارات رهرو، مهاباد.

- علی بابائی، غلامرضا (1375هـ.ش)، تاریخ سیاست خارجی ایران از شاهنشاهی هخامنشی تا بە امروز، انتشارات درسا، تهران.

- مارتن، براد فورد. جي. (1368هـ.ش)، تاريخ روابط ايران و المانيا، ت: پيمان آزاد و علي اميد، نشر پيك، تهران.

- میرنیا، سیدعلی (1368ش)، ایلها وطایفەهای عشایری کرد ایران، چ2، مؤسسە آموزشی و انتشارات نسل دانش، تهران.

- هوشنگ مهدوی، غلامرضا (2535)، تاریخ روابط خارجی ایران، چ2، انتشارات امیر کبیر، تهران.

4. بەزمانی ئینگلیزی

- Chyet, Michael Lewisohn (1991), And a thornbush sprang up between them": Studies on "Mem û Zin", a Kurdish romance, University of California, Berkeley.

- Strauli, Barbara (2021), Our Steppe is Vast Kurdish epics and tribal stories from Urfa, 1906 Collected by Oskar Mann, Harrassowitz Verlag · Wiesbaden.

- Theilhaber, Amir (2020), Friedrich Rosen Orientalist Scholarship and International Politics, Walter de Gruyter GmbH, Berlin/Boston.

5. بەزمانی ئەڵمانی

- Kolivand, Mojtaba (2014), Persische und kurdische Reiseberichte Die Briefe des Berliner Orientalisten Oskar Mann während seiner beiden Expeditionen in den Vorderen Orient 1901–1907, Otto Harrassowitz GmbH & Co. KG, Wiesbaden.

- Mann, Oscar (1873), Quid Censuerit Socrates de Amicitia, Crostochii, Boston.

- --------------- (1906), Kurdisch - Persische forschungen, Druk Unid Verlag von Georg Reimer, Berlin.

6. گەشتنامە بە زمانی ئینگلیزی:-

- Schiltberge, Johann (1859), The Bondage and Travels, Johann Schiltberge, A Native of Bavaria, In Europe, Asia, And Africa. 1396-1427, Translated by Proffesor Karl Friedrich Neumann, Printed for the Hakluyt Society, London.

7. گۆڤار و ڕۆژنامەکان:-

گۆڤار بەزمانی کوردی:-

- جەوادی قازی، محەمەد ''سابڵاغی'' (2009)، نامیلکەی دەسنیشانکردنی خێڵاتی دانیشتووی دەوروبەری سابڵاغی موکری، و: حەسەن عەبدولکەریم، گۆڤاری ژین، ژ1، س1.

- مان، ئۆسکار (2014)، نامەکانی ئۆسکار مان، و: جەعفەر حوسێنپور (هێدی)، گۆڤاری ژین، ژ6، س6.

- هێدی، جەعفەر حوسێنپور (2011)، کورتەی ڕێزمانی زاراوەی موکری (نوسینی ئۆسکار مان)، و: جەعفەر حوسێنپور (هێدی)، گۆڤاری ژین، ژ3، س3.

ڕۆژنامەکان بەزمانی فارسی:-

- کاوە (1384ش)، بەاهتمام: عبدالکریم جربزادە، انتشارات اساطیر، تهران.

- کاوە (18/ 1/ 1918)، س2، ش24.

8. توێژینەوەکان:-

نامەی ماستەری بڵاو نەکراوە بەزمانی کوردی:-

- صادق، دلزار صالح (2016)، ژیانی پەرلەمانی لەئێران لەنێوان ساڵانی (1906 – 1925)، ماستەرنامە، زانکۆی سەلاحەددین – هەولێر.

بەزاراوەی کوردی لاتینی:-

- Beltekin, Nurettin (2023), Çimeyanê Almankî De Kurdê Zaza, International Journal of Kurdiname, Issue: 9.

بەزمانی فارسی:-

- شهریار افشار، بیژن (1345ش)، هنر و مردم (مجلە)، انتشارات ادارە فرهنگ عامە، ش44.

بەزمانی تورکی:-

- Avci, Remzi, Oryantalist Oskar Mann’in (1867–1917) Osmanli Seyahati Mektuplarinda Zazacanin Tasnifi, Nüsha, 21(52).

بەزمانی ئینگلیزی:-

- Mann, Oscar (Nov 1900), Mohammedanism in the Nineteenth Century, The North American Review, Vol. 171, No. 528.

بەزمانی ئەڵمانی:-

- Avci, Remzi, Mit der Peitsche in den dreckigen Orient: Die Darstellung des Orients in Oskar Manns Reisebriefen, Istanbul University Press, Issue 46.

9. پێگەی ئەلیکترۆنی:-

- بڕوانە بنەماڵەی (مان/ Mann): https://ahnengeschichte.de/familienlinie-mann

- مصطلحات-طبیة/الامراض-المعدیة/ التیفوس/ https://altibbi.com