الخصائص القبلیة للشخصیة الکوردیة (دراسة التآریخیة)
DOI:
https://doi.org/10.21271/zjlp.23.38.8الكلمات المفتاحية:
الكورد، الجبال ، القبلية، العقلية ، المستشرقةالملخص
أولى المستشرقون أهمية كبيرة للشخصية الكوردية، وانبهروا بسلوكيات وأفعال هذا الشعب، لاعتقادهم بأنهم شعب قديم وأصيل في تلك المنطقة، وسكان أصليون لسلسلة جبال زاغروس وطوروس. وغالباً ما حاروا في الشخصية الكوردية وأصابهم الارتباك، لأنهم رأوا في الكوردي في نفس الوقت صفات جيدة وسيئة، إيجابية وسلبية: فهو مضياف وفي نفس الوقت قاطع طريق، عاطفي وفي نفس الوقت وحشي ومحارب، وطني وخائن، يطمح للاستقلال وفي نفس الوقت يرضى بالخضوع للأجنبي... إلخ، وكل ذلك يمكن إرجاعه إلى تأثير العادات والتقاليد القبلية، التي جعلت الشخصية الكوردية الفردية تعاني نوعاً من التناقض.
المراجع
بەزمانی کوردی
- ئیسکندەر، شەمسی محەمەد ، مێژووی کورد لە سەدەی ١٦ هەم، و. شوکر مستەفا، وەزارەتی ڕۆشنبیری- هەولێر، ١٩٩٨
-ئەحمەد، محەمەد ڕەحمان, بیردۆزەکانی گەشەپێدانی سیاسی، چاپخانەی کەلتوور، ٢٠٢٣
-بەدلیسی، شەرەفخانی ، شەرەفنامە، و. هەژار، دەزگای ئاراس، ٢٠٠٦
-بڕۆنەسن، مارتن ڤان ، ئاغا و شێخ و دەوڵەت، و. کوردۆ، بەرگی یەکەم ، ١٩٩٩
-برێنمان، ڕۆبێرت ڵ. ، بەهێز مینا چیاکان، و. عەبدوڵا عەبدوڵا، چاپخانەی مێخەک،٢٠٢٢
- تۆفیق، زرار سدیق ، کۆمەڵگەی کوردەواری لە سەدەکانی ناوەڕاست، چاپخانەی ڕۆژهەڵات، ٢٠١٤
- ڕیچ، کلۆدیۆس جەیمس ، گەشتنامەی ڕیچ بۆ کوردستان، و. محەمەد حەمە باقی، دەزگای ئاراس، ٢٠٠٢
- زینەفۆن، گەشتەکەی زینەفۆن، و. محمد مسعود محمد، چاپی دووەم، چاپخانەی ڕۆشنبیری- هەولێر، ٢٠١٢
- پیرباڵ، فەرهاد ، کورد لە دیدی ڕۆژهەڵاتناسانەوە، چاپخانەی تاران، ٢٠٠٦
- سندی، بەدرخان ، کۆمەڵگەی کوردەواری لە دیدی ڕۆژهەڵات ناسیدا، و. ئیسماعیل ئیبراهیم، چاپخانەی خانی – دهۆک، ٢٠٠٨
- سۆن، مێجەر ، چەند سەرنجێک دەربارەی هۆزەکانی کوردستانی خواروو، و. نەجاتی عەبدوڵا، بنکەی ژین، سلێمانی ، ٢٠٠٧
- حەسەن، محەمەد فەریق ، مینتەڵیتی خێڵ، دەزگای ئاراس، ٢٠٠٨
- عەبدوڵا، کامەران عەزیز، هۆکارەکانی سەرهەڵدان و ڕووخانی میرنشینە کوردیەکان لە سەردەمی عەباسیدا، چاپخانەی حاجی هاشم، هەولێر، ٢٠١٢
- فرەیزەر، گەشتەکەی فرەیزەر بۆ کوردستان و میزۆپۆتامیا، و. ئومێد ئاشنا، سلێمانی، ١٩٩٦
- خانی، ئەحمەدی ، مەم و زین، چاپخانەی ئاراس، ٢٠٠٨
- میخایلۆڤیچ، دیاکۆنۆڤ ئیگەر ، مێژووی میدیا، و. پێشەوا خالید، چاپخانەی تاران، ٢٠٢١
- مینۆرسکی، ڤلادیمیر ، کورد، و.حەمە کریم، ١٩٨٤
- مینۆرسکی، ڤلادیمیر ، بنچینەکانی کورد و چەند ووتارێکی کوردناسی، و. نەجاتی عەبدوڵا، مەکتەبی بیر و هۆشیاری (ی ن ک)، ٢٠٠٧
- نوئێل، میجەر ، یاداشتەکانی میجەر نوئێل لە کوردستان، و. حسین احمد جاف و حسین عسمان، ١٩٨٤
- هیوود، ولیەم ، سەفەرنامەی ولیەم هیوود بۆ کوردستان ساڵی ١٨١٧، و. نەجاتی عەبدوڵا، ئەکادیمیای کوردی، هەولێر، ٢٠١٢
-هێی، دەبڵیو. ئاڕ، دووساڵ لە کوردستان ، و لوقمان باپیر، چاپخانەی ڕۆژهەڵات- هەولێر، ٢٠١٦
بە زمانی عەڕەبی
- ب لیرخ، دراسات حول الاکراد، ت. عبدي حاجي، منشورات مکتبة خاني، ١٩٩٤
- باسیل نیکتین، الکرد، صلاح برواري، من منشورات مجلة اسو، ١٩٩٢
- محمود بایزیدي، ڕسالة في عادات الاکراد و تقالیدهم، ت. جان دوست،هیئة ابوظبي للثقافة والنشرات، ٢٠١٠
- کاظم حیدر، الاکراد من هم والی این؟، منشورات فکر الحر، بیروت، ١٩٥٩
بە زمانی ئینگلیزی
Gellner, Ernest, Nation and Nationalism, Cornell university press, New York ,1983-
